Hayır

Gökyüzüne baktığınızda ne görüyorsunuz? Pamuk şeker kıvamında masum bulutlar mı, yoksa üzerinize çökmek üzere olan devasa bir korkunun sessizliği mi? Jordan Peele, 2022 yılı filmleri arasında yer alan Nope (Hayır) ile bizi tam da bu noktaya, yani başımızı kaldırıp baktığımızda aslında görmemiz gereken ama ısrarla görmezden geldiğimiz o rahatsız edici boşluğa davet ediyor. Eğer “bu film neden bu kadar konuşuldu, ne izlemeli?” diye kendinize soruyorsanız, arkanıza yaslanın, çünkü bu sadece bir uzaylı filmi değil, gökyüzünün altında saklanan o bitmek bilmeyen “izlenme” arzusunun bir röntgeni.

Gökyüzündeki Gizem: Jordan Peele Yine Formunda mı?

Korku sinemasının “sosyal mesaj kaygılı zeki çocuğu” olarak nam salan Peele, Kapan ve Us ile çıtayı arşa dikmişti. Nope ise onun en geniş, en “bütçeli” ama aynı zamanda en tuhaf işi. Film, Hollywood’un arka bahçesinde, unutulmuş bir at çiftliğinde başlıyor. OJ ve Emerald kardeşler, babalarından kalan mirası korumaya çalışırken gökyüzünde açıklanamayan bir fenomenle karşılaşıyorlar. Burası, tipik bir “uzaylılar dünyamızı işgal ediyor” hikayesi değil, burası, uzaylıları bir “şov” malzemesi haline getirmeye çalışan açgözlü insanların hikayesi.

Peele, vizyonunu burada adeta bir ressam gibi konuşturuyor. Filmin atmosferi, izleyiciyi yavaş yavaş gıdıklıyor, başta ne olduğunu anlamıyorsunuz, sadece havada asılı duran bir tekinsizlik var. Yönetmen, izleyiciyi korkutmaktan ziyade, merakın nasıl bir yıkıma dönüşebileceğini anlatmayı tercih ediyor. En iyi filmler listelerinde neden kendine yer bulduğunu anlamak için, filmin o yavaş yavaş ısınan ama finalde sizi koltuğa çivileyen temposuna teslim olmanız gerekiyor.

Görsel ve İşitsel Şölen: Bulutların Ötesinde Bir Deneyim

Bu filmi film izle platformlarında sıradan bir ekran kalitesiyle izlemek, bir Michelin yıldızlı yemeği plastik tabakta yemekle eşdeğer. Hoyte van Hoytema’nın görüntü yönetmenliği, özellikle IMAX formatında çekilen sahnelerle, gece gökyüzünün o derin ve ürkütücü mavisini adeta ekranınızdan taşıyıp odanıza getiriyor. Peki, tavsiye edilen görsel bir şölen mi? Kesinlikle evet.

Ses tasarımı ise ayrı bir başlığı hak ediyor. Gökyüzünden gelen o boğuk çığlıklar, rüzgarın uğultusu ve ani sessizlik anları, filmi izlerken nefesinizi tutmanıza neden oluyor. Müzikler, klasik bir bilim kurgu geriliminden ziyade, insanın ensesinde soğuk nefesini hissettiren bir kabus gibi. Eğer kaliteli bir sinema deneyimi arıyorsanız, bu yapım hem kulaklarınız hem de gözleriniz için biçilmiş kaftan.

Karakter Analizi: Bir Şov Dünyası Eleştirisi

Karakterler, bu filmin kalbi. Daniel Kaluuya’nın canlandırdığı OJ karakteri, “az ama öz” konuşan, duygularını yüzünde taşımaktan imtina eden biri. Kaluuya’nın o sabit bakışları, filmin yarattığı gizemin ağırlığını tek başına taşıyor. Keke Palmer’ın Emerald karakteri ise onun tam zıttı, enerjik, hırslı ve kameraya olan o tuhaf bağımlılığı temsil ediyor. Aslında ikili, modern dünyanın birer yansıması: Birimiz dünyadaki gariplikleri görmezden gelip işine bakan, diğerimiz ise o garipliği kaydedip dünyaya “satmaya” çalışan modern çağın dijital köleleri.

Bu Filmi Kimler İzlemeli?

Dürüst olalım, eğer patlamalı çatlamalı, her 5 dakikada bir aksiyonun zirve yaptığı bir uzaylı filmi arıyorsanız, Nope size biraz “yavaş” gelebilir. Ancak:

• Psikolojik gerilim sevenler,
• Mizahla korkunun harmanlandığı, biraz “tuhaf” ve sıradışı film önerisi arayanlar,
• Sadece korkmak değil, izledikten sonra üzerine düşünecek bir şeyler arayanlar (sinema entellerine selam olsun!),
• Er Ryan’ı Kurtarmak gibi Spielbergvari gizem dolu, atmosferik işlerden hoşlananlar bu yapımı kaçırmamalı.

Kamera Arkasından Az Bilinen Detaylar

Filmin o meşhur, herkesin tüylerini ürperten “Jupe” karakterinin arka planında, aslında Hollywood’un çocuk yıldızları nasıl harcadığına dair çok ince bir eleştiri var. Ayrıca, filmdeki o gizemli yaratığın tasarımı için yönetmen, denizanası ve bulut formlarından esinlendiğini belirtiyor. Gerçekten de, yaratığın hareketlerini izlerken gökyüzünde süzülen dev bir deniz canlısına baktığınızı hissetmemeniz imkansız.

Artıları ve Eksileriyle Nope

Objektif bir gözle bakacak olursak, bu film neden önerilebilir ya da neden biraz yorabilir? İşte kısa bir özet:

• Güçlü Yanları: Benzersiz bir görsel atmosfer, Daniel Kaluuya’nın devleşen oyunculuğu, klişelerden kaçınan özgün senaryo ve etkileyici ses tasarımı.
• Zayıf Yanları: Filmin ikinci yarısına kadar süren gizemli ve ağır tempo bazı izleyicileri sıkabilir, bazı alt metinler ilk izleyişte biraz fazla “metaforik” kalabilir.

Sözü Size Bırakıyoruz

Pekala, topu size atıyorum. Nope, sizin için sinema tarihinde eşsiz bir deneyim miydi, yoksa “o kadar övüldü ama ben bir şey anlamadım” dediğiniz filmlerden mi oldu? Belki de o bulutların altında gizlenen şeyin aslında modern hayatın kendisi olduğunu düşünenlerdensinizdir? Aşağıdaki yorumlar kısmında filmi eleştirebilir, düşüncelerinizi paylaşabilirsiniz. Unutmayın, gökyüzüne bakmak bazen sadece bir bakış değil, bir yüzleşmedir. Siz bu yüzleşmeye hazır mısınız? Filmle ilgili tartışmaya katılın, fikrinizi merak ediyoruz!