Don’t Look Up

Dünya üzerinize doğru hızla gelen, Everest Dağı büyüklüğünde bir göktaşının altında ezilmek üzereyken, insanların büyük bir kısmının tek derdi sosyal medyadaki “like” sayıları veya bir sonraki moda akımıysa, orada büyük bir sorun var demektir. Adam McKay’in Don’t Look Up filmi, tam olarak bu absürtlükler silselesini alıp yüzümüze bir ayna gibi tutuyor. Eğer “bugün ne izlemeli?” diye kara kara düşünüyor ve hem biraz güleyim hem de izledikten sonra boş duvara karşı beş dakika boyunca dünyayı sorgulayayım diyorsanız, doğru yerdesiniz. Bu film, felaketin eşiğinde dans eden insanlığın en komik ve en trajik halini beyaz perdeye (ya da ekranınıza) yansıtıyor.

Yönetmen Vizyonu: Kıyameti Bir Komediye Sığdırmak

Adam McKay, Büyük Açık ve Vice ile aşina olduğumuz o “sistemi tiye alan” tarzını Don’t Look Up ile başka bir boyuta taşıyor. Yönetmen, izleyiciyi koltuğunda rahat ettirmekten ziyade, “Sizce de biraz fazla aptal değil miyiz?” diye düşündürerek huzursuz etmeyi tercih ediyor. 2021 yılı filmleri arasında en çok ses getiren ve tartışılan yapımlardan biri olmasının sebebi de bu aslında. McKay, kıyamet temasını alışılageldik o süper kahramanlı, epik müzikli atmosferden çıkarıp, bir sabah programının sığlığına indirgiyor.

Filmin en büyük başarısı, bilim dünyasının o soğuk ve mantıklı diliyle, popüler kültürün o gürültülü ve içi boş dünyasını çarpıştırması. Bir tarafta dünyayı kurtarmaya çalışan iki bilim insanı, diğer tarafta ise her şeyi bir “PR çalışması”na dönüştürmeye hevesli bir medya düzeni var. Bu zıtlık, filmi izlerken sadece gülmenize değil, dişlerinizi sıkmanıza da neden oluyor.

Karakter Analizleri: Bizim Dünyamızdan Birileri

Leonardo DiCaprio ve Jennifer Lawrence’ın canlandırdığı karakterler, aslında hepimizin içindeki o “çaresiz akılcıyı” temsil ediyor. DiCaprio’nun canlandırdığı Dr. Randall Mindy karakteri, başta çekingen ve akademik bir profildeyken, medyanın öğütücü dişlileri arasında nasıl bir “yıldıza” dönüştüğünü izlemek oldukça ilginç. Lawrence’ın Kate Dibiasky’si ise doğrudan gerçeklerin sert tarafını temsil ediyor, o, herkesin görmezden geldiği o fili odanın ortasına getiren kişi.

Bunun yanı sıra, Meryl Streep’in canlandırdığı Başkan Orlean karakteri, siyasetin “imaj her şeydir” düsturunu mükemmel bir karikatürize edişle sunuyor. Mark Rylance’ın teknoloji devi Peter Isherwell karakteri ise, günümüzün silikon vadisi tanrılarının ne kadar ürkütücü olabileceğini, o yumuşak ses tonu ve sakinliğiyle çok başarılı bir şekilde veriyor. Oyuncu kadrosu o kadar yıldızlar geçidi ki, her sahnede “Aa bu da mı buradaymış!” demeden edemiyorsunuz.

Görsel ve İşitsel Şölen: Felaketin Ritmi

Don’t Look Up sadece senaryosuyla değil, kurgusuyla da seyirciyi sürekli tetikte tutuyor. Aniden araya giren hızlı görüntüler, doğadan rastgele sahneler ve rahatsız edici derecede dinamik müzikler, sanki sürekli “Hey! Buraya bak!” diye bağırıyor. Nicholas Britell’in müzikleri, filmin o kaotik havasıyla tam bir uyum içerisinde, bazen bir caz tınısı duyarken bazen sinir bozucu bir elektronik ritme maruz kalıyorsunuz. Bu, filmin “kıyamet yaklaşıyor ama biz hâlâ dans ediyoruz” temasını çok iyi besliyor.

Bu Film Neden Önerilebilir?

Eğer “en iyi filmler listemde gerçekçi ama biraz da ‘sayko’ bir şeyler olsun” diyorsanız, bu film tam size göre. Don’t Look Up, distopik bir bilim kurgudan ziyade, aslında günümüzün hicivli bir yansıması. Sosyal medya bağımlılığını, yalan haberin gücünü ve liyakatsizliği o kadar güzel yeriyor ki, film bittiğinde kendinizi bir süreliğine telefonunuzdan soğumuş bulabilirsiniz.

• Güçlü Yanları:
  • Devasa ve kusursuz bir oyuncu kadrosu.
  • Sistemi ve medyayı çok keskin bir dille eleştirmesi.
  • İzleyiciyi sürekli huzursuz eden, “düşündüren komedi” tonu.
  • Kurgunun dinamikliği sayesinde hiç düşmeyen tempo.
• Zayıf Yanları:
  • Bazı izleyiciler için hiciv dozajı fazla yüksek ve yorucu olabilir.
  • Karakter derinliklerinden ziyade tiplerin karikatürize edilmesi üzerine kurulu.
  • Finalinin herkesi tatmin etmeyebilecek “absürt” doğası.

Kamera Arkasından İki Küçük İncirlik

Film hakkında çok az bilinen bir detay, Jennifer Lawrence”ın filmdeki o ikonik “patlama” sahnelerinden birinde gerçekten dişini kırdığı söyleniyor. Ayrıca, filmdeki teknoloji şirketinin ofis sahneleri çekilirken, çalışanların kullandığı sahte arayüzler ve uygulamalar, yönetmen Adam McKay’in talimatıyla gerçekten çalışan birer prototip gibi tasarlanmış, yani o arka plandaki gürültü ve karmaşa aslında oldukça gerçekçi bir mühendislik ürünü.

Sonuç: Bakmalı mı, Bakmamalı mı?

Sonuç olarak, Don’t Look Up herkesin “keyifli bir akşam filmi” olarak tanımlayacağı türden değil. Eğer amacınız sadece patlamış mısır yiyip hiçbir şey düşünmeden izleyeceğiniz bir Truman Show atmosferi arıyorsanız, belki başka bir seçenek arayabilirsiniz. Ancak, dünyanın nereye gittiğine dair “birileri de çıkıp bunları söylesin” dediğiniz o anları seviyorsanız, bu yapımı kesinlikle listenize ekleyin.

Sizce film, günümüz toplumunu abartılı mı yansıtıyor, yoksa aslında düşündüğümüzden çok daha mı gerçekçi? Belki de biz zaten gökyüzüne bakmayı çoktan bıraktık, ne dersiniz? Yorumlarda buluşalım, filmi izlediyseniz en çok hangi sahne sizi “işte bu tam da bizim toplumumuz” dedirtti, merak ediyorum!