Sisu 2022

İkinci Dünya Savaşı’nın son günlerinde, Finlandiya’nın çorak ve adeta kıyamet sonrası bir manzarayı andıran Lapland tundralarında tek başına bir adam altın arıyor. Sessiz, kendi halinde, geçmişin ağır yükünü kırışık yüzünde taşıyan yaşlı bir gazi…

Derken, geri çekilirken geçtikleri her yeri yakıp yıkan çaresiz ve gözü dönmüş bir bölük Nazi askeri bu adama bulaşma gafletinde bulunuyor. İşte o an, modern sinemanın en katıksız, en absürt seviyede karizmatik ve kelimenin tam anlamıyla “akıl karı olmayan” aksiyon şölenlerinden biri başlıyor. Eğer ekran başında kafanı tamamen boşaltıp, damarlarına yüksek dozda adrenalin pompalamak istiyorsan, kemerlerini bağla çünkü doğru adrestesin.

Sisu Filminin Konusu Nedir? Tek Kişilik Bir Katliam Şiiri

Film, konusu itibarıyla 1944 yılının sonlarında, Lapland Savaşı sırasında geçmektedir. Eski bir Fin komandosu olan Aatami Korpi, savaşın yıkımından ve vahşetinden uzaklaşarak kuzeyin ıssız topraklarında altın aramaya başlar. Şans yüzüne güler ve zengin bir altın damarı bulur. Ancak bulduğu bu serveti kasabadaki bankaya götürmek için çıktığı yolda, bozguna uğramış ve kaçmakta olan SS birlikleriyle karşılaşır. Naziler altını elinden almaya çalışınca, Aatami’nin içindeki durdurulamaz ölüm makinesi uyanır.

Bu yapım, sinema tarihinin en sevilen temalarından biri olan “yanlış adama bulaştılar” kalıbının en uç noktası. Senaryo, gereksiz ve uzayıp giden diyaloglarla zaman kaybetmiyor. Yönetmen Jalmari Helander, hikayeyi Tarantino-vari bölüm başlıklarına ayırarak izleyiciyi doğrudan bir hayatta kalma savaşının ortasına fırlatıyor. Bazen ekran karşısında “yok artık, bu kadar da ölünmez ki!” diyorsun ama filmin inşa ettiği o stilize ve vahşi evren seni öyle bir büyülüyor ki, o fizik kurallarını hiçe sayan sahneleri ayağa kalkıp alkışlayarak izliyorsun.

John Wick Lapland Tundrasına Düşerse: Nasıl Bir Sinematik Deneyim?

Sinema dünyasında tek bir adamın koca bir orduyu kıymaya çevirmesi konseptine elbette yabancı değiliz. Ancak bu yapım var olan yıpranmış formülü alıp, sert bir İskandinav soğukluğu ve katıksız bir şiddet estetiğiyle yeniden tanımlıyor. Filmde Quentin Tarantino’nun İkinci Dünya Savaşı katliamı olan Soysuzlar Çetesi filmindeki o Nazi avlama iştahını sezerken, ana karakterin pes etmez yapısında Önemli Biri veya Mad Max evreninin o çaresiz ama ölümcül atmosferini bulmak mümkün.

Aatami Korpi rolünde döktüren Jorma Tommila, neredeyse filmin tamamında tek bir kelime bile konuşmadan sadece bakışları, vücut dili ve elindeki baltasıyla devasa bir ikon inşa ediyor. Karakterin filmin sonuna kadar ağzından çıkan kelime sayısı iki elin parmaklarını geçmiyor. Konuşmayan ama eylemleriyle ortalığı duman eden bir aksiyon kahramanı izlemek, seyir zevki yüksek yapımlar arayışındaki sinefiller için biçilmiş kaftan. Yapım, hikayesini lafla değil, kanla, çamurla ve barut kokusuyla anlatmayı tercih ediyor.

Sisu Gerçek Bir Hikaye Mi? Aatami Korpi Gerçekte Yaşadı Mı?

Yapımı inceleyenlerin zihnini kurcalayan temel sorulardan biri, hikayenin gerçekliğidir. Sisu tamamen kurgusal bir hikayedir ve Aatami Korpi karakteri gerçek bir kişiye dayanmaz. Ancak karakter kurgulanırken, Kış Savaşı sırasında “Beyaz Ölüm” lakabıyla bilinen ve 500’den fazla Sovyet askerini etkisiz hale getiren efsanevi Fin keskin nişancı Simo Häyhä‘dan esinlenilmiştir.

Ayrıca filme adını veren “Sisu” kelimesi de bir insan ismi değil, köklü bir Fin felsefesidir. Türkçe tam bir karşılığı olmamakla birlikte, mantığın bittiği yerde başlayan olağanüstü bir irade, imkansız koşullar karşısında gösterilen sarsılmaz cesaret, stoik bir direnç ve inadına ayakta kalma durumunu ifade eder. Yani film aslında tek bir adamın değil, bir ulusun pes etmeme felsefesinin ete kemiğe bürünmüş halini sunuyor.

Görsel Şölen ve Şiddet Estetiği: Çorak Topraklarda Kan Kırmızı Bir Dans

Yönetmen Jalmari Helander, Lapland’ın çorak, ıssız ve tekinsiz coğrafyasını geniş açılı lenslerle adeta bir karakter gibi filme dahil etmiş. Renk paleti, sarı, kahverengi ve gri tonların hakimiyetinde ilerlerken, patlayan mayınlar ve havada uçuşan uzuvlar bu soluk dünyaya muazzam bir kontrast katıyor. Eğer bu akşam ekran karşısına geçip kaliteli bir yapım arıyorsan ve görsel açıdan seni doyuracak bir iş istiyorsan, bu yapımın kamera kullanımı seni fazlasıyla tatmin edecektir.

Müzik kullanımı ise filmin en güçlü omurgalarından birini oluşturuyor. Derin, boğaz vokallerini andıran epik ve karanlık tınılar, Aatami’nin sadece bir insan değil, adeta mitolojik bir intikam iblisı gibi algılanmasını sağlıyor. Sahne geçişlerindeki grafik başlıklar, yapıma Spagetti Western havası katarken, aksiyonun temposunu bir an bile düşürmüyor.

Aatami Korpi’nin Vahşi Yolculuğu: Yapımın Artıları ve Eksileri

Her filmde olduğu gibi bu sert ve tavizsiz Fin fırtınası da herkesin zevkine hitap etmeyabilir. Yapımı izleme listenize eklemeden önce kafanızdaki soru işaretlerini gidermek adına filmin öne çıkan ve bocalayan yönlerini şu şekilde sıralayabiliriz:

Sisu Filmini Öne Çıkan Başarılı Unsurlar

• Hız kesmeyen tempo: 90 dakikalık süresini tek bir saniye bile boş lafla harcamadan, izleyiciyi adeta bir gazlayan filmler maratonuna sokuyor.
• Etkileyici Sinematografi: Finlandiya’nın vahşi doğası, enfes kadrajlar ve renk paletiyle görsel bir şölene dönüştürülmüş.
• Sıfır Diyalog, Maksimum Karizma: Jorma Tommila’nın kelimeler olmadan sadece mimikleriyle sergilediği performans ders niteliğinde.
• Yaratıcı Vahşet Sahneleri: Bıçakların, mayınların ve tankların kullanıldığı aksiyon sahneleri son derece özgün ve eğlenceli.

Eleştiriye Açık ve Zayıf Kalan Detaylar

• Fizik Kurallarının İflas Etmesi: Özellikle son üçüncü çeyrekte yaşanan bazı sahneler (örneğin uçak sahnesi), gerçekçilik sınırlarını zorlayıp çizgi roman mantığına kayıyor.
• Karton Kötü Adamlar: Nazi subayları ve askerleri oldukça tek boyutlu, tipik “kötü olmak için kötü olan” sığ karakterler olarak bırakılmış.
• Senaryo Derinliğinin Olmaması: Karmaşık olay örgüleri, ters köşeler veya derin felsefi metinler arayan izleyiciler için fazla düz bir çizgiye sahip.

Bu Kanlı Fin Destanını Kimler İncelemeli? Yapım Hakkında İlginç Detaylar

Eğer haftanın bütün stresini bir kenara bırakmak, mantık sınırlarını biraz esnetip saf bir intikam ve hayatta kalma mücadelesine tanık olmak istiyorsan bu yapım senin için altın değerinde. Özelikle aksiyon filmleri tutkunları, B-movie estetiğini yüksek bütçeli görsellikle harmanlayan işleri sevenler bu filme bayılacaktır. Ancak “ben festival filmi izleyeceğim, karakterlerin varoluşsal sancılarını merak ediyorum” diyorsan, bu baltalı Fin amcamız seni biraz fazla sert sarsabilir.

Kamera Arkasından Şaşırtıcı Bilgiler:

• Filmin başrol oyuncusu Jorma Tommila ile yönetmeni Jalmari Helander gerçek hayatta bacanaktır. Hatta filmde Aatami’ye yol boyunca eşlik eden o sevimli köpeğin sahibi de gerçek hayatta yönetmenin kendisidir.
• Filmdeki patlama ve vurulma sahnelerinin çok büyük bir kısmı CGI (dijital efekt) yerine pratik efektlerle, dondurucu Fin soğuğunda ve gerçek mekanlarda çekilmiştir.

Genel Değerlendirme: Unutulmaz Bir İntikam Yolculuğu

Sisu’ya bir şans vermek, son yılların en çılgın, en kanlı ve en eğlenceli intikam yürüyüşlerinden birine katılmak demektir. Karşımızda sinema tarihini baştan yazma iddiası taşımayan ama vaat ettiği katıksız seyir zevkini ve stres atma garantisini son damlasına kadar veren dürüst bir yapım var. Kötü adamların, durdurulamaz bir doğa kuvveti tarafından tek tek avlanmasını izlemek her sinefilin ruhuna iyi gelen bir terapi gibidir.

Peki ya sen filmi inceleme fırsatı buldun mu? Aatami Korpi’nin o imkansız hayatta kalma sahneleri seni gaza getirdi mi yoksa “bu kadarı da abartı” mı dedin? Yorumlarda buluşalım, filmi birlikte masaya yatıralım! Bir sonraki incelemede görüşmek üzere, sinemayla kalın!